Misbruikslachtoffer Andy Woodward: ‘De dader werd mijn zwager’

Seksueel misbruik in de sport De Engelse ex-profvoetballer Andy Woodward onthulde eind vorig jaar hoe hij door een jeugdtrainer was misbruikt. Na hem vertelden honderden anderen hun verhaal. „Een geheim kan je ruïneren.”

Voormalig profvoetballer Andy Woodward: „Mijn verhaal kan ook anderen bevrijden van een last” Foto Mark Waugh/Manchester Press Photo

Zijn verschijning doet niets vermoeden. Zwarte haren, donkerbruine ogen, strak colbert boven een getailleerde broek. Hoffelijk op zijn Brits, maar gedistingeerder en zachtmoediger. Een man naar wie vrouwen nog eens omkijken.

Je moet ook maar weten dat er achter de voorkomendheid een gehavende ziel schuilgaat. Wie in het hoofd van voormalig profvoetballer Andy Woodward zou kunnen kijken, ontwaart een trauma met flashbacks van een monsterlijke voetbaltrainer die tevens zijn zwager is geweest. Een sinister drama.

„Ik heb altijd een masker gedragen. Maar van binnen was het nooit weg, de paniek, de angstaanvallen, de pijn. Nu kan ik eindelijk mezelf zijn.”

In een leeg en sober restaurant in Manchester schetst Woodward (43) de nasleep van zijn onthullende interview in The Guardian van november vorig jaar. Tot in detail vertelde hij wat zijn jeugdtrainer Berry Bennell hem als kind heeft aangedaan. All the way – van de meer dan honderd verkrachtingen tot de suïcidale gedachten die hem sindsdien achtervolgden.

De tijd was er rijp voor. Op aanraden van zijn therapeut benaderde hij een journalist, die het anoniem zou opschrijven. Maar na twee gesprekken en enkele weken bedenktijd besloot hij dat zijn naam toch genoemd kon worden. „Zodat het verhaal nog meer impact zou hebben. Want dit gaat niet alleen om mij, dit kan ook anderen de moed geven om zich te ontdoen van die vreselijke last.”

Dat is ook wat gebeurde. Ook andere misbruikslachtoffers zochten contact met media en politie. De politie kondigde nieuwe onderzoeken aan en meldde in januari dat er 526 slachtoffers en 184 daders waren geïdentificeerd, verdeeld over meer dan 240 clubs. Voorzitter Greg Clarke van de Engelse voetbalbond FA sprak van de grootste crisis in het Engelse voetbal die hij zich kon heugen.

„De media en de mensen hebben het geweldig opgepikt”, zegt Woodward. „Er is zoveel steun. Mensen op straat stoppen om me de hand te schudden. Ze zeggen: jij hebt onze ogen geopend, jij hebt mensen gered. Er was een jongetje van veertien dat zelfmoord wilde plegen, maar nu hulp krijgt. Andere slachtoffers vertelden me dat ze hun geheim mee het graf in hadden genomen als ik mijn verhaal niet had gedaan. Dit is zo’n taboe.”

Ruim een week na de publicatie deden vier slachtoffers onder wie Woodward hun verhaal in een talkshow bij de BBC. Een van hen zei daar dat BBC-presentator Jimmy Savile, die na zijn dood werd ontmaskerd als pedoseksueel, vergeleken met Bennell een „koorknaap” was. In tranen vertelde Woodward over een voetbaltrip naar Gran Canaria. Zeven jongetjes van twaalf jaar, zeven dagen lang. Elke avond had Bennell een ander.

Flamboyante levensstijl

Hoewel Bennell inmiddels drie celstraffen heeft uitgezeten voor kindermisbruik, denkt Woodward dat er nog veel meer onbekende slachtoffers zijn van deze meestermanipulator, die zijn seksuele voorkeur maskeerde met voetbalkennis en een flamboyante levensstijl. Tot zijn eerste veroordeling gold Bennell als een gewaardeerd talentenspotter. Hij reed een blinkende Mercedes, had het altijd over zijn contacten bij grote clubs als Chelsea en woonde in een groot huis dat voor kinderen het paradijs was, inclusief jukebox, pooltafel, speelautomaten en wilde dieren als een aapje. Wanneer voetballertjes kwamen logeren, werd het beestje uit zijn kooi gehaald om op hun schouder te zitten.

Hoe het misbruik ontstond? Zo: Bennell vertelt ouders dat hij hun zoon aan een stage kan helpen bij een grote club, biedt aan de jongen er zelf heen te rijden en betast tijdens de autoritten het spelertje, dat van schrik verstijft en vaak nog te onwetend is om naderhand alarm te slaan.

Woodward: „Je gaat twijfelen aan jezelf, aan je eigen seksualiteit. Wie weet ligt het aan jou.”

Anders dan je zou kunnen denken, zijn óók de ouders slachtoffer, benadrukt Woodward. Als een van de betere coaches van het land liet Bennell hen geloven dat hij hun kind richting het profvoetbal kon loodsen, wat soms ook zo was. Dat geïdealiseerde vooruitzicht leidde de aandacht af van een risico dat in de jaren tachtig minder snel werd opgemerkt dan nu.

Tegen de jongens werd gezegd: „Als je thuis iets zegt, voetbal jij nooit meer.”

Woodward is veertien als zijn zestienjarige zus een relatie krijgt met de veel oudere Bennell.

In het restaurant zijn er momenten dat Woodward glazig voor zich uit kijkt. Aan de wil om te praten ligt het niet – hij ziet het als zijn plicht, zodat hij anderen kan helpen. Maar tegelijk herinnert elke vraag hem aan de gruwel, als een aaneenschakeling van pijnigende flashbacks. Door afstand te houden, is hij minder kwetsbaar.

„Pas als je bent misbruikt kun je bevatten wat mij is overkomen, welke last ik bij me draag”, zou hij later zeggen.

Vanaf zijn elfde droeg hij die last. „Tot die tijd was ik een happy kid. Ik was een zachte jongen, beleefd, stil, lief. En helemaal voetbalgek. En op een of andere manier weten pedoseksuelen precies wie ze eruit moeten pikken. Hij koos mij, omdat hij wist dat zachte jongens zich minder snel verzetten. Sterke persoonlijkheden worden er minder snel uitgepikt.”

Bennell helpt hem op weg in het profvoetbal. Na een door hem geregelde (mislukte) stage bij topclub Manchester City brengt de scout hem onder in de opleiding van de kleinere profclub Crewe Alexandra. Woodward doorloopt alle jeugdrangen en maakt er in 1994 op twintigjarige leeftijd zijn debuut in het eerste elftal. In zijn tien jaar omvattende carrière speelt hij bij zes verschillende clubs in de lagere divisies van Engeland.

„Er had meer ingezeten als het misbruik nooit was gebeurd. Voetbal werd een mentale strijd, een gevecht tegen demonen in mijn hoofd. Bij Bury veinsde ik een hamstringblessure terwijl ik een paniekaanval had. En dat gebeurde steeds vaker. Andere jongens gingen er al net zo kapot aan. Je moest innerlijk heel sterk zijn om alsnog ver te komen. Veel carrières gingen verloren.”

Totale shock

Zijn verhaal bevat een onwaarschijnlijk element dat aantoont hoe diep Bennell indertijd is doorgedrongen in zijn leven. De man die hem verkracht, wordt zijn zwager. De man van zijn zus. Vader van zijn neef en nicht.

Dit maakt zijn tienerjaren nog ingewikkelder dan ze al zijn. Woodward is veertien als zijn zestienjarige zus een relatie krijgt met de veel oudere Bennell. Vier jaar later, in 1991, is hij getuige van hun huwelijk. Zijn toestand van binnen: totale shock. Maar hij zegt niets. De verdediger wil doorbreken bij Crewe, waar Bennell veel macht heeft. Eén woord kan hem zijn carrière kosten.

In hetzelfde jaar dat Woodward debuteert in het profvoetbal, 1994, wordt Bennell voor het eerst veroordeeld wegens ontucht. In Amerika, waar hij voetbalkampen voor de jeugd organiseert, heeft hij een Engelse tiener aangerand. Thuis raakt de jongen in paniek, uit vrees voor aids. Bennell zit drie jaar in een Amerikaanse cel.

Bij terugkeer in Engeland wordt hij meteen gearresteerd. Nadat er een documentaire over Bennell is verschenen over de ware aard van de voetbaltrainer, is ook de Britse politie een onderzoek gestart. Een ander slachtoffer merkt Andy Woodward aan als potentieel slachtoffer, maar als rechercheurs hem benaderen, trekt de voetballer een muur op. Hij blijft zwijgen uit vrees voor de impact die zijn verklaring zal hebben op zijn familie. Met name op zijn zus.

Wie de moed heeft om erover te praten, zal uiteindelijk vooral opluchting voelen.

Andy Woodward

Pas na langdurig aandringen breekt hij. „Mijn neef en nichtje kwamen op een leeftijd waarop ik dacht: nu zouden zij aan de beurt kunnen zijn. Ik maakte me zorgen om hen en moest dat statement maken.”

Mede door zijn getuigenis wordt Bennell een jaar later veroordeeld tot negen jaar celstraf op basis van 22 aanklachten. Na het horen van zijn verhaal scheidt zijn zus van Bennell. Dat Woodward destijds anoniem bleef, heeft ertoe geleid dat de impact van het interview van november 2016 des te groter was. Niemand wist dat zijn carrière stokte door een trauma. Dat hij voetbalde als een wrak, omdat hij een wrak was. Zoals dat ook geldt voor andere slachtoffers die een belofte waren maar nooit zo goed werden als verwacht.

„Na de rechtszaak in 1998 is het één jaar goed gegaan. Ik was opgelucht, dacht dat de ellende voorbij was. Maar de flashbacks kwamen terug. Angst, paniek, slapeloze nachten, suïcidale gedachten. Het hakte erin.”

Drie jaar en maar 53 duels later beëindigde hij vervroegd zijn loopbaan als voetballer. Erna werkte hij zich bij het politiekorps van Lancashire op tot rechercheur. Achteraf noemt hij dat de slechtste keuze die hij had kunnen maken. De confrontatie met ellende betekende nog meer wanorde in zijn hoofd.

Tv-presentator

Als zijn mentale problemen verergeren licht Woodward zijn chef in bij de politie waar hij werkt als rechercheur. Er is begrip, maar nog geen jaar later wordt hij op de zaak van tv-presentator Stuart Hall gezet, die wordt veroordeeld voor ontucht met meerdere meisjes. „Die zaak kwam veel te dicht bij mijn eigen verleden, de uitwerking in mijn hoofd was verwoestend. Wat ik nu doe, geeft me veel meer voldoening. Nu kan ik mensen echt helpen, dit ligt dichter bij mijn hart.”

Naast klokkenluider wil hij een boegbeeld zijn. Een bemiddelaar tussen hulpinstanties, slachtoffers en autoriteiten, die fulltime het woord verspreidt ten behoeve van gerechtigheid en preventie. „Zelf kreeg ik geen hulp na mijn getuigenis in 1998. Niks. Nu is die hulp er wel, volop. Maar voor trainers, ouders en sportbonden valt er nog veel te leren. In Engeland hebben we nog steeds geen meldplicht voor iemand die getuige is van misbruik of ontucht. Misbruikslachtoffers die zich melden worden soms pas weken later teruggebeld door de politie. Als slachtoffer is dat frustrerend. Met de stichting Enough Abuse UK proberen we voor meer bewustwording te zorgen.”

Een gehavend mens zal hij altijd blijven. Nog lang zal hij behandeld moeten worden voor de posttraumatische stressstoornis waarmee hij is gediagnosticeerd. Maar er is hoop. Sinds hij figureerde op de voorpagina van The Guardian is hij meer in balans. Meer dan ooit put hij kracht uit zijn relatie. Na drie mislukte huwelijken vond hij rust bij een oude vriendin die als een van de weinigen wist wat hem was overkomen. „Dat helpt in een relatie. Zelda is mijn rots.”

Wat zou hij willen meegeven aan slachtoffers die altijd hebben gezwegen? Weer die bedachtzame blik, een stilte. „Een geheim kan je ruïneren. Wie de moed heeft om erover te praten, zal uiteindelijk vooral opluchting voelen.”

Politieke partijen samen in strijd tegen seksueel ongewenst gedrag

Er moet een aanvalsplan komen tegen seksueel ongewenst gedrag. Zes politieke partijen ondertekenen daartoe vandaag een ‘stembusakkoord’, op initiatief van kenniscentrum Rutgers. Daarmee beloven ze om zich in te zetten voor het vormgeven van een campagne om seksueel ongewenst gedrag te bestrijden.

Het gaat om de partijen D66, 50Plus, GroenLinks, PvdA, PvdD en SP. Lees meer

ZEMBLA – Afrekenen met de kerk

Woensdag 22 februari 2017 zond ZEMBLA de uitzending “Afrekenen met de kerk” uit.
Om deze terug te zien: ZEMBLA
 
Wat mij persoonlijk beviel aan de uitzending waren de sterke mensen die Zembla bereid gevonden had in de uitzending te praten over hun ervaringen met de katholieke kerk. Over hoe ze behandeld werden door het z.g. onafhankelijke meldpunt en de “managers” binnen de kerk (bisschoppen, hoofden van congregaties, e.d.). Sterke mensen, woedend, over hoe ze behandeld zijn. Hoe het misbruik zich herhaalde in de behandeling door het meldpunt en kerkelijk leiders. Over het belachelijke “menu” van de compensatiecommissie en over de nog steeds ongewillige katholieke kerk die de ellende die ze heeft laten gebeuren nog steeds niet echt wil opruimen.
Mijn bewondering en complimenten aan: Willem Thomas, Merapi Obermayer, Pascal Rademakers, Brigitte Kicken, Corrie van Nunen.
Wat zijn jullie een prachtmensen! Ik hoop dat jullie woede door heel veel mensen overgenomen wordt. Want het is tijd dat overheid én de mensen in de straat kwaad worden op die kerk. Heel kwaad !

Mooi ook het gesprek met Johan Verschueren, provinciaal overste van de Jezuïeten. Eindelijk een eerlijke geestelijke die open verteld over de hoe de slachtoffers door de vertegenwoordigers van de kerk gezien werden. Atheïsten, vijanden van de kerk, goudzoekers! En hoe hij, door het persoonlijke contact met de slachtoffers aan te gaan, tot inkeer kwam.
Hij heeft duidelijk meer innerlijke rust overgehouden aan zijn intensieve samenwerking met de slachtoffers. Omdat hij het goed gedaan heeft. Compliment !
Uit de persoonlijke verhalen van slachtoffers weet ik dat zij veel meer gerechtigheid en erkenning gevonden hebben in het mediatietraject met Verschueren dan ooit het geval geweest zou zijn als zij door de procedures van het meldpunt en compensatiecommissie waren gegaan.

Wat mij irriteerde?
In de inleiding wordt gezegd “Nederland nam maatregelen” na het rapport van Deetman. Dat is maar een halve waarheid.
Het zou moeten zijn “Nederland vroeg de kerk netjes om te gaan met de slachtoffers.” De overheid liet het over aan de kerk hun eigen ruïnes op te ruimen. Geloofde dat het (nogmaals: zogenaamde) onafhankelijke meldpunt tot de erkenning en gerechtigheid zouden leiden. Dan moet je naderhand niet teleurgesteld zijn als blijkt dat het misbruik zich daar herhaalde !

Kardinaal Eijk die wederom de slachtoffers misbruikt om niet te reageren in de uitzending. “Uit respect voor de slachtoffers” zoals hij aangeeft, want: “de ervaring is dat communicatie via de (massa)media als pijnlijk kan worden ervaren door de slachtoffers van seksueel misbruik”. Dat argument gebruiken ze voortdurend in de kerk, wereldwijd: om redenen van vertrouwelijkheid, de anonimiteit van de slachtoffers, reageren wij niet. Terwijl de slachtoffers niets liever willen dan dat er voortdurend en openhartig over ‘hun’ misbruik gesproken word, dat het uit de schaduw en in het volle licht komt !
Ik hoorde dat zelfde argument gebruikt worden door Gerard Dielessen van NOC NSF. Die hebben natuurlijk geleerd uit de ervaringen van de katholieke kerk dat je daar mee wegkomt…

Over leren. De woordvoerder van de bisschoppenconferentie: “bisschoppen en hogere oversten hebben de laatste jaren een leerproces doorgemaakt…”. Dit is klinkklare onzin en een leugen. Nog steeds worden mensen op hun weg naar erkenning door de kerk tegengewerkt en herhaald zich het misbruik. De verhalen van Pascal en Brigitte bevestigen dat ook.

Wereldwijd word er door de kerk naar buiten gecommuniceerd hoe men meevoelt met de slachtoffers en hoe alles beter word en tegelijkertijd verzandt iedere roep om gerechtigheid van de slachtoffers in een juridische strijd. Ik heb het al zo dikwijls gezegd, maar nog eens: de katholieke kerk wíl dit probleem niet netjes oplossen… Niet in Nederland en niet in heel de rest van de wereld. En dat gebeurt allemaal met de goedkeuring en in opdracht van die o toch zo goede en brave paus aan het hoofd !

En wie dat nog niet doorziet en nog steeds achter deze organisatie blijft staan als kerkganger, pastoraal medewerker of op andere manier zich direct verbind aan deze instelling is medeplichtig aan de instandhouding van een door en door corrupte en misleidende organisatie.

Australische bisschop zelf ook seksueel misbruikt

Hendro Munsterman

De Australische bisschop Vincent Long Van Nguyen is zelf ook door katholieke geestelijken seksueel misbruikt. Dat getuigde hij voor de Australische Royal Commission die onderzoek doet naar de omvang van seksueel misbruik in het land, onder meer in de Rooms-Katholieke Kerk.

Sydney

‘Ik was zelf ook slachtoffer van seksueel misbruik door geestelijken toen ik net in Australië kwam’, zei Long die als jong-volwassene per boot uit Vietnam vluchtte. ‘Het had een grote impact op me en op hoe ik … [korte stilte] … in de voetstappen wil treden van andere slachtoffers en er werkelijk alles aan wil doen om gerechtigheid te bereiken en hen hun waardigheid terug te geven’, zei Long. Sinds zijn aantreden ontmoette hij in zijn bisdom negen slachtoffers. ‘Ik kan hen in de ogen kijken en zeggen: ik deel je pijn en je lijden’

Long klaagde bovendien over de hiërarchische machtsstructuur van de kerk die misbruik en toedekking ervan in de hand werkt. De kerk is volgens hem nog te veel een koninkrijk met een aan de koning onderdanig volk en met hiërarchische graden en gesacraliseerde werkelijkheden. Deze kerk kende hij uit Vietnam, maar zij is volgens Long ook in Australië nog volop aanwezig. Hij noemde het een kerk van ‘titels en privileges, en met klerikaal superioriteitsgevoel en elitisme’.

‘Als gelovigen me ontmoeten, kussen ze mijn ring’, zei Long die in deze praktijken een ‘infantilisering van de gelovigen’ ziet. Deze machtsstructuren leiden er volgens hem toe dat iemand slechts verantwoording schuldig is tegenover degene boven hem in de hiërarchie. Volgens Long moeten gelovigen meer inspraak krijgen. Ook is hij voorvoor de afschaffing van het voor priesters verplichte celibaat, want ‘dat schept te veel scheiding tussen priesters en gelovigen’.

Long pleitte voor een kerk die zichzelf meer gaat zien als gemeenschap met een geordend netwerk van relaties die het volk helpen om het evangelie te verkondigen. Tijdens zijn getuigenis kreeg Long een paar keer applaus en nadien kwamen slachtoffers in tranen naar hem toe om te praten.

Bron: https://www.nd.nl/nieuws/geloof/australische-bisschop-zelf-ook-seksueel-misbruikt.2512011.lynkx

Paus schrijft voorwoord in boek over misbruik van ex-priester

Het boek van Daniel Pittet
Het boek van Daniel Pittet | beeld nd
De Zwitser Daniel Pittet (58) werd als kind vier jaar lang, in totaal meer dan 200 keer, seksueel misbruikt door een katholieke pater. Hij vergaf hem, schreef er een boek over – met een voorwoord van paus Franciscus en een verslag van het gesprek met de kapucijn die hem misbruikte.

Fribourg

Hij twijfelde lang of hij zijn verhaal aan het papier en de buitenwereld zou toevertrouwen. Maar een ontmoeting met paus Franciscus in 2015 trok hem over de streep. ‘Een noodzakelijk, waardevol en moedig getuigenis’ noemt de paus het boek van Pittet, die in 1979 zelf benedictijnermonnik werd, maar later uittrad, huwde en zes kinderen kreeg, en inmiddels als bibliothecaris werkt.

Het misbruik vond plaats tussen 1968 en 1972, in het klooster zelf en tijdens vakantiekampen. Pittet was tussen de 9 en 13 jaar en leefde in een gezin zonder vader.

De dader wordt in het boek met naam en voornaam genoemd. Pater Joël Allaz woonde in het kapucijnenklooster in Fribourg. Toen de eerste klachten kwamen, werd hij overgeplaatst naar het Franse Grenoble.

Volgens Pittet maakte Allaz meer dan honderd slachtoffers. Slechts 24 daarvan zijn bekend, maar vanwege verjaringstermijnen in Zwitserland en Frankrijk werd de pater slechts voor twee ervan veroordeeld. De Franse rechter legde hem in 2012 twee jaar voorwaardelijke gevangenisstraf op.

Sindsdien woont de pater afgezonderd in een Zwitsers klooster. Nadat Pittet zijn boek klaar had, zocht hij hem in de zomer van 2016 op. En schonk hem vergeving.

Pittet wilde niet alleen een relaas van de dramatische feiten schrijven, zonder omwegen of verhullend taalgebruik, maar ook van de weg van vergeving die hij is gegaan. Dankzij het geloof dat hij nooit verlaten heeft. Of beter: dat hem nooit heeft verlaten.

pijn

Paus Franciscus schrijft in zijn voorwoord dat ‘sommige slachtoffers zelfdoding pleegden’: ‘deze overledenen drukken op mijn hart en mijn geweten, en op die van de hele kerk. Aan hun families bied ik mijn gevoelens van liefde en pijn aan, en vraag ik nederig om vergeving.’

Volgens de paus zijn getuigenissen zoals deze nodig omdat ze ‘de beerput openen waarin het lijden verstikt’. De kerk is volgens hem inmiddels ‘uiterst streng voor priesters die hun zending misbruiken, evenals hun bisschoppen of kardinalen die hen beschermden, zoals dat in vroegere tijden gebeurde’.

Pittet verheugt zich over de vooruitgang die de Rooms-Katholieke Kerk onder Benedictus XVI en Franciscus gemaakt heeft in het bestrijden en voorkomen van misbruik: ‘Als iedereen evenveel zou doen als de katholieke kerk nu, zou er veel leed voorkomen worden.’

Zembla – Afrekenen met de kerk

Na decennia van zwijgen hebben de afgelopen jaren duizenden slachtoffers van seksueel geweld hun verhaal gedaan bij het Meldpunt Seksueel Misbruik Rooms Katholieke Kerk. Als kind werden ze vaak niet geloofd en nu hopen ze eindelijk op gerechtigdheid.

Zembla spreekt slachtoffers die vertellen dat ze door toedoen van de kerk opnieuw zijn getraumatiseerd. In plaats van een luisterend oor trok de kerk hun verhaal weer in twijfel en kregen de slachtoffers het gevoel dat zij in de beklaagdenbank zaten, in plaats van de daders. Zembla onderzoekt of de slachtoffers recht is gedaan.

ZEMBLA – Afrekenen met de kerk, woensdag 22 februari 2017 om 21:20 uur bij de VARA op NPO 2