‘Hef geheimhouding over misbruik op’

Wim Deetman publiceerde dinsdag zijn laatste rapportage over de afwikkeling van de misbruikklachten in de Rooms-Katholieke Kerk. Geloof
Wim Deetman publiceerde dinsdag zijn laatste rapportage over de afwikkeling van de misbruikklachten in de Rooms-Katholieke Kerk. | beeld anp / Martijn Beekman
In zijn laatste rapport over misbruik in de Rooms-Katholieke Kerk kraakt Wim Deetman nog een paar harde noten. Schikkingen die geheimhouding eisen, deugen niet, vindt hij. En sommige congregaties werkten met hangen en wurgen mee.

Den Haag

Voor Wim Deetman zitten de onderzoeken naar seksueel misbruik in de Rooms-Katholieke Kerk erop. Ruim zes jaar geleden begon hij op verzoek van die kerk met een onafhankelijk onderzoek naar het misbruik in de kerk. Anderhalf jaar later verschenen zijn schokkende conclusies: duizenden kinderen zijn tussen 1945 en 1985 misbruikt, bijna 1800 personen hadden zich met een klacht gemeld bij de commissie. De onderzoekscommissie bleef daarna in de gaten houden hoe de kerk de klachten afhandelde. In september 2012 verscheen een eerste monitorrapportage en dinsdag – bijna vier jaar later – maakte hij in een tweede en laatste rapportage de balans op.

driedubbele last

In een persoonlijke slotbeschouwing blikt Deetman terug op zijn werk in de afgelopen jaren. Hij bedankt de slachtoffers die de moed hadden om hun geschiedenis te delen. ‘Hun verhalen laten me niet meer los’, schrijft hij. ‘Wat ze hebben meegemaakt, zijn ervaringen die op elkaar gestapeld liggen als vaak een dubbele of zelfs driedubbele zware last. Toevertrouwd door hun ouders aan een omgeving waar ze eerst uiterst gekwetst werden en vervolgens niet geloofd, als ze over hun eigen, zo kwetsbare positie het vertrouwen van hun ouders vroegen. Vervolgens schaamte en stilzwijgen. Totdat de werkelijke omvang en aard van het seksueel misbruik en de inwerking van excessief geweld aan de orde kwamen.’ Volgens de cijfers van 1 juni hebben inmiddels ruim tweeduizend slachtoffers genoegdoening gekregen voor seksueel misbruik of excessief geweld. Deetman roept de kerk op hulp te blijven bieden en contact te blijven houden met al de slachtoffers die daartoe de behoefte gevoelen. Naast een persoonlijk woord kraakt Deetman in zijn slotmonitor nog een paar harde noten. De afgelopen periode deed zijn commissie onderzoek naar 354 bemiddeling- en schikkingsovereenkomsten die tot stand kwamen. De meeste blijken geheimhoudingsbepalingen te bevatten en dat is Deetman een doorn in het oog. Vanaf zijn allereerste onderzoeksrapport riep hij op tot transparantie en openbaarheid. Clausules voor geheimhouding passen daar niet bij en daarom roept hij de kerk op die ongedaan te maken. ‘Het slachtoffer moet van de geheimhoudingsverplichting – in welke bewoordingen die ook mag zijn gesteld – worden ontheven’, concludeert hij.

gefragmenteerd

Deetman heeft ook kritiek op een aantal ordes en congregaties. Die zijn zelfstandig en hoeven daarom niet de lijn van de bisschoppen te volgen. Terwijl de Rooms-Katholieke Kerk in het algemeen zich sterk bewust was van de noodzaak van genoegdoening en hulp, liet de opstelling van sommige congregaties en ordes volgens Deetman zeer te wensen over. Zo wilden de Broeders van Maastricht, de salesianen en de jezuïeten slechts gedeeltelijk meewerken aan zijn onderzoek. ‘Toen ik in maart 2010 begon, wist ik niet dat de Rooms-Katholieke Kerk zo gefragmenteerd was’, schrijft de protestantse Deetman in zijn slotbeschouwing. ‘Mijn klemmend advies om te blijven doen wat nodig is, betekent ook een dringende aansporing om dat gezamenlijk te doen.’

Deetman raadt ten slotte de Bisschoppenconferentie en de KNR (de koepel van ordes en congregaties) aan, de rapportage te delen met zusterorganisaties in andere landen en met ‘de hoogste leidinggevenden in het Vaticaan’.

Geplaatst in het Nederlands Dagblad: https://www.nd.nl/nieuws/geloof/hef-geheimhouding-over-misbruik-op.1835433.lynkx

Commissie Deetman – geen waarheidscommissie

Interessant die koppen in de kranten vandaag:”Deetman intimideerde om enquête te voorkomen”.
Dat zal weer het nodige stof doen opwaaien. En heel even werd ik weer bevangen door de lust naar de waarheid en dat het dáár toch om gaat. Dat de hele wereld weet hoe het zit en dat er weer een tipje van de sluier opgelicht wordt.

Maar al snel kwam een veel interessantere vraag weer in me op.
Een vraag die mij al door het hoofd speelt sinds Opstelten, de toenmalige minister van Veiligheid en Justitie, met een gracieus gebaar naar de katholieke kerkorganisatie de roep om een parlementair onderzoek van de tafel veegde. Een vraag die mij al in 2010 ertoe verleidde een open brief te sturen aan dhr. Deetman met het dringende verzoek de opdracht aan de kerk terug te geven en vrij baan te maken voor een parlementair onderzoek.
Namelijk de vraag: “Waarom ?”

  • Waarom pakt de overheid in 2010 de gelegenheid niet aan om die vervloekte, en inmiddels bewezen door-en-door slechte en corrupte, katholieke kerkorganisatie door te lichten in een onafhankelijk onderzoek ?
  • Waarom staat de overheid toe dat diezelfde organisatie gaat onderzoeken wat ze allang weten, namelijk dat voor grijpgrage katholieke geestelijken geen kind heilig of veilig was ? Ze hadden daar zelf de archieven vol van.
  • Waarom werd het dhr. Deetman ? Een door de Haagse wol geverfde politicus, terwijl het toch een onderzoek was in een kerkelijke organisatie ?
  • Waarom acceptéérde Deetman, die naar eigen zeggen toch zo hing aan transparantie en waarheidsvinding, een intern onderzoek uit te voeren terwijl hij wist dat hij in een slangennest terecht zou komen ? Een wereld waar intrige en bedrog, macht- en wellust al duizenden jaren samengaan met schijn-heiligheid en duistere manipulaties ?
    Nou, dat heeft hij te voelen gekregen en nog…

Want vandaag komt er weer een “waarom ?” bij:

  • Waarom zou Deetman (als hij dat inderdaad gedaan heeft) de slachtoffergroepen gemanipuleerd hebben om een parlementaire enquête te voorkomen ?

Wie heeft er iets bij te winnen als dat onderzoek er niet komt ?
Wie weet dus blijkbaar al wat er uit dat onderzoek zou komen als het wêl plaatsvond ?

Waarom zou je het anders proberen te voorkomen ?

Wie kon er dus aan de Deetman-touwtjes trekken om hem te doen besluiten de slachtoffergroepen af te brengen van dat idee dat al van begin af aan bij onze overheid opgekomen had moeten zijn ?
Voor wie werkte dhr. Deetman dus eigenlijk of had hij meerdere meesters ?

Ik heb wel een idee, maar ben benieuwd of jullie er óók op komen.
En ik ben benieuwd of dit zoveelste Deetman ‘slippertje’, toch weer de roep om een onafhankelijk onderzoek laat opklinken. Ik ben er in elk geval vóór al heb ik geen idee wie er hier in Nederland nog onafhankelijk genoeg is om het onderzoek te doen als het over dit onderwerp gaat. Dit betreft niet alleen de slachtoffers en hun families, dit betreft onze hele samenleving. Het is hoog tijd voor de waarheid… en ik blijf er om vragen.

Ton Leerschool

Deetman Deetman vroeg misbruikslachtoffers RKK af te zien van parlementaire enquête

UnknownWim Deetman heeft op ‘dwingende’ wijze de bestuursleden van slachtofferbelangenorganisatie KLOKK gevraagd af te zien van de eis dat er een parlementaire enquête moest komen, zo onthult radioprogramma Argos zaterdag.

Deetman, belast met het onderzoek naar het seksueel misbruik in de katholieke kerk, deed dat tijdens een gesprek op 30 maart 2012 in Den Haag. Geïntimideerd door Deetman besloten de vier aanwezigen van KLOKK, onder wie de huidige voorzitter Guido Klabbers, niet langer voor een parlementaire enquête te pleiten.

Van de vier aanwezigen waren drie op dat moment bestuurslid van KLOKK. Twee van de vier vertellen onafhankelijk van elkaar in Argos over de bijeenkomst, de twee anderen hebben hun lezing bevestigd. Toenmalig bestuurslid Annemie Knibbe: ‘Deetman wilde ons eigenlijk dwingen om geen parlementaire enquête te doen .’ Uit mails in handen van Argos blijkt dat de secretaris Deetman, Bert Kreemers, al langer druk uitoefende op KLOKK om de eis van een parlementaire enquête te laten varen.

De enquête was tot dat moment een belangrijke eis van de slachtoffers. Twee weken voor de bijeenkomst in Den Haag schreef KLOKK nog dat er ‘…alle reden’ was om aan te dringen op een ‘parlementair onderzoek’. Er was politieke steun voor bij PvdA, GroenLinks en SP. Toenmalig Kamerlid Khadija Arib (PvdA) bereidde een motie voor, maar bracht die niet in stemming. Het feit dat de slachtoffers – krap drie weken na de bijeenkomst met Deetman – daar niet langer om vroegen, woog daarbij zwaar, vertelde ze aan Argos.

Deetman en Kreemers ontkennen bij monde van woordvoerder Gert Jan Verhoog de slachtoffers iets te hebben verzocht. ‘Het antwoord hierop van de heer Deetman […] was telkens dat hij daar niet over gaat.’ Lees hier de reactie op vragen over deze kwestie.

In Argos is ook te horen dat veel misbruikslachtoffers zich ‘in de kou’ gezet voelen door KLOKK. In totaal zijn negen bestuursleden opgestapt. Voorzitter Klabbers ontvangt via een subsidie van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) een bruto maandsalaris van 6.138 euro per maand. Twee ex-bestuursleden noemen het salaris als reden om op te stappen. Formeel vervult Ralph Russ de rol van secretaris, maar in de praktijk worden die taken waargenomen door de vrouw van Klabbers.

Het seksueel misbruik in de katholieke kerk kwam in 2010 naar buiten. Tienduizenden kinderen bleken in de jaren vijftig, zestig en zeventig op katholieke seminaries en internaten door geestelijken te zijn misbruikt. In reactie stelden de Bisschoppenconferentie en de Konferentie Nederlandse Religieuzen (KNR) een onderzoekscommissie aan onder leiding van CDA’er Wim Deetman.

Staatssecretaris Martin van Rijn van VWS stuurde  deze week de resultaten van een tevredenheidsonderzoek naar het functioneren van slachtofferorganisaties over seksueel misbruik naar de Tweede Kamer.
Lees hier het volledige rapport.

Het rapport vermeldt dat continuïteit en organisatiestructuur van KLOKK ‘kwetsbaar’ zijn, omdat de activiteiten voornamelijk uitgevoerd worden door voorzitter Klabbers, ‘met ondersteuning van het secretariaat en een aantal bestuursleden’.

Uitzending beluisteren Argos “de deal van Deetman”

Nasleep Rapport Deetman 29 april op ARGOS

Journalisten van de Onderzoeksgroep van de Universiteit Amsterdam onderzochten de nasleep van het onderzoek van de Commissie Deetman. Het VPRO programma ARGOS besteed van 14:00u tot 15:00u aandacht aan de resultaten van dit onderzoek.

Onderzoekers Jolanda van de Beld, Boris Lemmereis en Jenne Jan Holtland van de Onderzoeksgroep UvA hebben onderzoek verricht naar de totstandkoming van het Rapport Deetman en de invulling daaraan gegeven door de overheid, het ontstaan en ontwikkelingen binnen lotgenotengroep KLOKK.

In deze één uur durende rapportage besteed het onderzoek journalistieke programma ARGOS aandacht aan dit onderzoek. U hoort in meerdere interviews kritieken, meningen en conclusies over de gang van zaken in de periode van 2010 tot 2016.

ARGOS is ook te beluisteren op internet via: ARGOS NPO 1

Rapportage over klachten en toegekende compensaties, mediations en schikkingen

Klachten tegen overledenen en/of inzake verjaard seksueel misbruik konden tot 1 mei 2015 bij het Meldpunt Seksueel Misbruik RKK worden ingediend. De indieners van de klachten konden ervoor kiezen de klacht door de Klachtencommissie te laten behandelen en daarbij in aanwezigheid van vertegenwoordigers van de Kerk in alle openhartigheid te spreken over het ondervonden seksueel misbruik en de gevolgen die zij daarvan in hun verdere leven hebben ervaren. Nadat de klacht gegrond is verklaard, kunnen slachtoffers een verzoek om compensatie doen bij de Compensatiecommissie. Gedurende de Klachtenprocedure kunnen slachtoffers ook kiezen voor een alternatief, zoals mediation of een schikking.

Lees meer

Katholieke kerk – Destijds moesten ze zwijgen. Nu weer.

toptienSeksueel misbruik Een derde van alle misbruikzaken in de katholieke kerk is in stilte afgehandeld, buiten de officiële kanalen om. Wat er gebeurd is en welke schadevergoeding is toegekend blijft onzichtbaar. De slachtoffers mogen er niet over spreken.

Artikel van Robert Chesal en Joep Dohmen verschenen op 18 maart 2016 in NRC.
link naar het originele artikel

Katholieke Kerk – Veel misbruikzaken in geheim afgehandeld.

De nasleep van honderden misbruikzaken in de Katholieke Kerk is niet openbaar. Hoeveel is uitgekeerd, blijft geheim.

Artikel van Robert Chesal en Joep Dohmen vandaag verschenen in NRC.
link naar het originele artikel

 

Franse premier vraagt om aftreden aartsbisschop vanwege seksueel misbruik

De aartsbisschop van Lyon, kardinaal Barbarin, wordt verdacht van het toedekken van seksueel misbruik door priesters. De vraag naar zijn opstappen klinkt steeds luider. De minister-president van Frankrijk, Manuel Valls, heeft Barbarin opgeroepen ‘zijn verantwoordelijkheid te nemen’.

Lees meer

Mart Brok schrijft boek over seksueel misbruik in katholieke kerk

Nieuw-Amsterdam – Schrijver, dichter en oud-stadsdichter van Coevorden Mart Brok heeft een boek geschreven over seksueel misbruik in de rooms-katholieke kerk: ‘Zuigend Graf’.

Hij reikt zondag 22 november het eerste exemplaar uit aan dominee Alexander Veerman.

Veerman is landelijk bekend vanwege zijn werk binnen de problematiek van seksueel misbruik. Via de IKON is hij bereid gevonden om aanwezig te zijn bij dit belangrijke moment voor de schrijver Mart Brok. In zijn jeugd is de schrijver misbruikt op het Klein Seminarie in Oosterhout. In zijn leven daarna zijn daarvan de sporen duidelijk terug te vinden. Toen enige jaren geleden bleek dat seksueel misbruik binnen de RK Kerk veelvuldig voor kwam heeft hij de pen opgevat en zijn, veelal weggemoffelde, herinneringen in dichtvorm opgeschreven.

De kunstenaars Myrte van Dijk ( Kumy) en Sé van Weert hebben een installatie gemaakt naar aanleiding van seksueel misbruik. Deze zal geëxposeerd worden tijdens de doop van de bundel.

Mart Brok nodigt iedereen uit om dit moment met hem te ‘vieren’. Er zullen gedeelten uit de bundel worden voorgedragen en ook Esther Veerman, de vrouw van Alexander, zal vertellen over haar werk met mensen die slachtoffer zijn geweest van seksueel misbruik.

De uitreiking vindt 22 november plaats bij de Taalwerkplaats in Nieuw-Amsterdam om 15.00 uur.

Verdere informatie: www.taalwerkplaatsdrenthe.nl.

Reactie VPKK op Slotactie ongegrond verklaarde klachten

SLOTACTIE ONGEGROND VERKLAARDE KLACHTEN
Heb je een klacht hebt ingediend die ongegrond verklaard is?
Dan kun je een brief verwachten over de ” slotactie”
In een brief van de minister dd 16 juli staat dat de Kamer verwacht dat lotgenotengroepen over deze actie geconsulteerd zouden worden. Wij hebben van de heer Deetman echter niets vernomen en we horen dat lotgenoten inmiddels een brief hebben gekregen. De regeling is zonder ons tot stand gekomen. Inmiddels heeft die brief je misschien bereikt.
HEB JE EEN BRIEF GEKREGEN?
IS HET OVERTUIGEND?

Vraag je af of deze actie voor jou overtuigend is en wat je zelf wil.
SCHADELIJK VERWEER
Als je in de procedure te maken hebt gehad met vernederingen, aantijgingen, agressief verweer en onbetrouwbare informatie, neem dan contact met ons op. Deze slotactie past niet na dat soort verweer. We kunnen met elkaar zorgen dat dit niet als moreel aanvaardbaar de geschiedenis in gaat
GESPREK MET VERTEGENWOORDIGERS RK KERK
In de brief is sprake van een gesprek met vertegenwoordigers van de rk kerk Er zijn lotgenoten die dat al gedaan hebben en daar werkelijke erkennig ontmoet hebben. Erg belangrijk. Anderen hebben mededelingen van spijt zonder gegrondverklaring als bedrog of belediging ervaren. Een pastorale houding is vaak als kwetsend en overspoelend ervaren.
ONAFHANKELIJKHEID NIET AANGEBODEN
Als in jouw zaak de aangeklaagde partijen niet gegrond willen verklaren, lijkt het ons eerder gepast als door leden van de Klachtencommissie of het Meldpunt een persoonlijke brief geschreven wordt waaruit duidelijk blijkt dat de schrijver de achtergrond van de klacht en het verloop van de procedure kent en weet wat dit voor jou heeft betekend. Die mogelijkheid is echter niet aangeboden in de slotactie.
GEEN FINALE KWIJTING
Het aangeboden bedrag aan geld kan verschil voor je maken. Je weet alleen zelf hoeveel schade je hebt geleden. Je kunt het geld daarom aannemen en vermelden niet in te stemmen met finale kwijting. Dat zou in strijd met de klachtenprocedure zijn. In de procedure blijft ruimte voor herziening bij nieuw steunbewijs of nieuwe feiten.
IS JE KLACHT ONGEGROND VERKLAARD EN KRIJG JE GEEN BRIEF?

Neem contact op voor vragen.annemie@vpkk.nl